Κυριακή 22 Φεβρουαρίου 2026

Η Εσθονία από τους Ιππότες μέχρι το Σοβιετικό Τελεσίγραφο: Οι Απαρχές ως την είσοδο στην ΕΣΣΔ

Ενώ οι γείτονές τους (Λετονοί, Λιθουανοί, Σλάβοι) ανήκουν στην ινδοευρωπαϊκή οικογένεια, οι Εσθονοί είναι Φιννοουγγρικοί. Οι Εσθονοί ανήκουν σε μια οικογένεια που ήρθε από τα Ουράλια Όρη της Ρωσίας πριν από χιλιάδες χρόνια.​ Οι μόνοι «συγγενείς» τους στην Ευρώπη είναι οι Φινλανδοί και οι Ούγγροι. Με τους Φινλανδούς είναι "πρώτα ξαδέρφια" (καταλαβαίνονται κάπως). Με τους Ούγγρους είναι "μακρινά ξαδέρφια" (δεν καταλαβαίνονται καθόλου, αλλά η δομή της γλώσσας είναι ίδια).

Η φιννοουγγρική καταγωγή σημαίνει ότι οι Εσθονοί ήταν ιστορικά κυνηγοί και τροφοσυλλέκτες των δασών του Βορρά, όχι πολεμιστές των πεδιάδων. Λάτρευαν τα δέντρα και τις πέτρες (ανιμισμός). Αυτή η πνευματική σύνδεση με τη φύση είναι ο λόγος που ακόμα και σήμερα οι Εσθονοί θεωρούν το δάσος «ιερό» τους χώρο. Ήταν ελεύθεροι παγανιστές, ψαράδες και έμποροι. (Οι κάτοικοι του νησιού Saaremaa ήταν οι «Βίκινγκς» της περιοχής. Δεν ήταν μόνο θύματα επιδρομών, αλλά έκαναν και οι ίδιοι τρομερές επιθέσεις στη Σουηδία και τη Δανία.)

Η «Σταυροφορία της Λιβονίας» (13ος αιώνας)

Η ελευθερία τους τελειώνει απότομα όταν ο Πάπας κηρύσσει σταυροφορία για να εκχριστιανίσει τους «τελευταίους παγανιστές της Ευρώπης».

​Οι Κατακτητές: Οι Γερμανοί Ιππότες του Ξίφους και οι Δανοί εισβάλλουν. Το 1219, ο Δανός βασιλιάς Βάλντεμαρ Β' χτίζει ένα κάστρο στον λόφο Toompea . Οι Εσθονοί το ονόμασαν "Taani-linn" (Δανικό Κάστρο), που παραφθαρμένο έγινε... Tallinn. Οι Εσθονοί ηττώνται στη μάχη, αλλά δεν υποτάσσονται εύκολα. Η επανάσταση της «Νύχτας του Αγίου Γεωργίου» (1343) ήταν η τελευταία απεγνωσμένη προσπάθεια των Εσθονών να διώξουν τους ξένους αφέντες. Απέτυχε, και η χώρα πέρασε οριστικά στον έλεγχο των Γερμανών ευγενών και της Χανσεατικής Ένωσης. 

Ενώ οι Δανοί κατείχαν το Βορρά, οι Γερμανοί Ιππότες (Τάγμα της Λιβονίας) κατέλαβαν τον Νότο. Οι Δανοί βασιλιάδες ήταν μακριά στην Κοπεγχάγη. Έτσι, το Ταλίν άρχισε να κατοικείται κυρίως από Γερμανούς εμπόρους και τεχνίτες. Έτσι, ενώ τυπικά ανήκε στη Δανία, η γλώσσα, η αρχιτεκτονική και οι νόμοι ήταν Γερμανικοί.

Η Μεγάλη Πώληση (Το 1346)

Οι Δανοί δυσκολεύονταν να ελέγξουν τις επαναστάσεις των Εσθονών αγροτών. Μετά από μια τεράστια εξέγερση (τη «Νύχτα του Αγίου Γεωργίου» το 1343), ο Δανός βασιλιάς αποφάσισε ότι η Εσθονία του προκαλούσε πολλούς μπελάδες.

​Η συναλλαγή: Το 1346, οι Δανοί πούλησαν τη βόρεια Εσθονία στους Γερμανούς Ιππότες για 19.000 μάρκα αργύρου.

Η Εποχή των Ιπποτών και των Εμπόρων (1346–1561)

​Μετά τη "Μεγάλη Πώληση" από τους Δανούς, η Εσθονία περνά στον απόλυτο έλεγχο του Τάγματος των Λιβονών Ιπποτών (παρακλάδι των Τευτόνων).

Ένας κοινωνικός διαχωρισμός στο χώρο)

Στο Ταλίν υπάρχουν δύο επίπεδα. Αυτός ο διαχωρισμός ήταν ταξικός:

​Toompea (Ο Λόφος): Εκεί ζούσαν οι Γερμανοί ευγενείς και οι Ιππότες. Ήταν το κέντρο της εξουσίας.

​Vanalinn (Η Κάτω Πόλη): Εκεί ζούσαν οι έμποροι της Χανσεατικής Ένωσης.

​Οι δύο πόλεις ήταν χωρισμένες με τείχη και πύλες που κλείδωναν το βράδυ, γιατί οι έμποροι και οι ευγενείς συχνά δεν τα πήγαιναν καλά μεταξύ τους!

Το Ταλίν (τότε Reval) έγινε μία από τις πιο σημαντικές πόλεις της Βόρειας Ευρώπης.

​Οικοδομική έκρηξη: Τότε χτίστηκαν οι εμβληματικές εκκλησίες του Αγίου Όλαφ (που για ένα διάστημα ήταν το ψηλότερο κτίριο στον κόσμο!) και του Αγίου Νικολάου.

​Οι Συντεχνίες (Guilds): Οι Γερμανοί έμποροι οργανώθηκαν σε πανίσχυρες συντεχνίες (όπως η Μεγάλη Συντεχνία και η Αδελφότητα των Μαυροκεφάλων)

​Ο "Αόρατος" Λαός: Οι Εσθονοί απαγορευόταν να γίνουν έμποροι ή μέλη των μεγάλων συντεχνιών. Ήταν οι χειρώνακτες, οι αχθοφόροι, οι υπηρέτες και οι αγρότες στην ύπαιθρο.

​Η Δουλοπαροικία: Στην επαρχία, οι Γερμανοί βαρόνοι έχτιζαν πολυτελή αρχοντικά (Manor Houses) και οι Εσθονοί ήταν ουσιαστικά ιδιοκτησία τους.

​Η Γλώσσα ως Καταφύγιο: Παρά την καταπίεση, οι Εσθονοί δεν αφομοιώθηκαν. Η γλώσσα τους παρέμεινε ο "μυστικός κώδικας" των φτωχών, ενώ η γερμανική ήταν η γλώσσα της εξουσίας.

Η Μεταρρύθμιση (1520s)

Η Εσθονία ασπάστηκε τον Λουθηρανισμό πολύ νωρίς. Ο Λούθηρος έλεγε ότι η λειτουργία πρέπει να γίνεται στη γλώσσα του λαού. Έτσι, τυπώθηκαν τα πρώτα βιβλία στα Εσθονικά, δίνοντας για πρώτη φορά "φωνή" και αξιοπρέπεια στη γλώσσα των ιθαγενών.

Η Σουηδική «Λιακάδα» (1561–1710)

​Όταν το Τάγμα των Ιπποτών κατέρρευσε, η περιοχή έγινε το κέντρο του Λιβονικού Πολέμου. Μετά από πολλές μάχες, η Σουηδία (η υπερδύναμη της εποχής) επικράτησε. Για την Εσθονία, αυτό σήμαινε τη στροφή προς τον Βορρά.

Για πρώτη φορά, οι κατακτητές δεν έβλεπαν τη χώρα μόνο ως φέουδο, αλλά ως μέρος του βασιλείου τους.

​Το Πανεπιστήμιο του Τάρτου (1632): Ο Σουηδός βασιλιάς Γουσταύος Αδόλφος ίδρυσε το πανεπιστήμιο. Ήταν μια επανάσταση! Το Τάρτου έγινε ο φάρος του πνεύματος για όλη τη Βαλτική.

​Μόρφωση για τους αγρότες: Οι Σουηδοί πίεζαν για την ίδρυση σχολείων στα χωριά. Ήθελαν οι Εσθονοί αγρότες να ξέρουν ανάγνωση (κυρίως για να διαβάζουν τις Γραφές, λόγω Προτεσταντισμού). Αυτό έθεσε τις βάσεις για το εκπληκτικό 100% αλφαβητισμού που θα πετύχαιναν αργότερα.

Η Σύγκρουση με τους Γερμανούς Βαρόνους

Οι Σουηδοί βασιλείς προσπάθησαν να κάνουν κάτι τολμηρό: τη «Μεγάλη Ανάκτηση» (Reduction). Πήραν πίσω εδάφη που είχαν αρπάξει οι Γερμανοί ευγενείς και προσπάθησαν να ελαφρύνουν τη δουλοπαροικία των Εσθονών. Οι Εσθονοί άρχισαν να βλέπουν τον Σουηδό Βασιλιά ως «προστάτη» απέναντι στον σκληρό Γερμανό αφέντη.

Ο Ρωσικός Χειμώνας (1710–1918)

​Όλα άλλαξαν με τον Μεγάλο Βόρειο Πόλεμο. Ο Τσάρος Πέτρος ο Μέγας της Ρωσίας ήθελε απεγνωσμένα το Ταλίν για να βγει στη Βαλτική.

​Η Συνθηκολόγηση (1710)

Η Σουηδία έχασε και η Εσθονία πέρασε στη Ρωσική Αυτοκρατορία. Ο Πέτρος ο Μέγας όμως έκανε μια πονηρή συμφωνία με τους Γερμανούς ευγενείς:​ "Εγώ παίρνω τη χώρα πολιτικά, αλλά εσείς οι Γερμανοί κρατάτε τη γη σας, τα προνόμιά σας και τη γλώσσα σας στη διοίκηση."

Για τον Εσθονό αγρότη, η ρωσική κυριαρχία σήμανε την επιστροφή στη σκληρή δουλοπαροικία. Οι Γερμανοί βαρόνοι έγιναν ξανά πανίσχυροι υπό την προστασία του Τσάρου. 

​Ο Πέτρος ο Μέγας και οι διάδοχοί του δεν ήθελαν να αλλάξουν την Εσθονία· ήθελαν απλώς το λιμάνι της. Οι Ρώσοι άφησαν τους Γερμανούς βαρόνους να κάνουν ό,τι θέλουν. Έτσι, η επίσημη γλώσσα στην Εσθονία παρέμεινε η Γερμανική και η θρησκεία ο Λουθηρανισμός. Ο Τσάρος χρησιμοποιούσε τους Γερμανούς της Βαλτικής ως τους πιο έμπιστους συμβούλους, στρατηγούς και διοικητές του. Οι Εσθονοί, στην ουσία, είχαν δύο αφέντες: έναν Τσάρο μακριά στην Αγία Πετρούπολη και έναν Γερμανό βαρόνο δίπλα στο χωράφι τους.

Η Κατάργηση της Δουλοπαροικίας (1816 & 1819)

​Εδώ η Εσθονία (μαζί με τη Λετονία) πρωτοπορεί. Ο Τσάρος Αλέξανδρος Α' κατάργησε τη δουλοπαροικία στις βαλτικές επαρχίες 45 χρόνια πριν την υπόλοιπη Ρωσία.

​Η "Ελευθερία του Πουλιού": Οι αγρότες απελευθερώθηκαν, αλλά χωρίς γη. Ήταν ελεύθεροι να φύγουν, αλλά η γη παρέμενε στους Γερμανούς. Αυτό τους ανάγκασε να αρχίσουν να νοικιάζουν γη, να μαζεύουν χρήματα και, τελικά, να σπουδάζουν.

Η Εθνική Αφύπνιση: Από "Άνθρωποι της Γης" σε "Εσθονούς"

​Στα μέσα του 19ου αιώνα (1850–1880), συμβαίνει το θαύμα. Οι μορφωμένοι πλέον Εσθονοί αρχίζουν να δημιουργούν τη δική τους ταυτότητα.

​Το έπος "Kalevipoeg": Ο Friedrich Reinhold Kreutzwald συλλέγει παραδόσεις και γράφει το εθνικό έπος της Εσθονίας.

​Το Πρώτο Φεστιβάλ Τραγουδιού (1869): Έγινε στο Τάρτου. Ήταν η πρώτη φορά που χιλιάδες Εσθονοί συγκεντρώθηκαν για να τραγουδήσουν στη γλώσσα τους. Εκεί γεννήθηκε το εσθονικό έθνος.

​Η εφημερίδα "Postimees": Ο Johann Voldemar Jannsen αρχίζει να χρησιμοποιεί τον όρο "Eesti rahvas" (Εσθονικός λαός) αντί για το υποτιμητικό "άνθρωποι της υπαίθρου".

Η Βίαιη Εκρωσοποίηση (Τέλη 19ου αιώνα)

​Ο Τσάρος Αλέξανδρος Γ' φοβήθηκε την άνοδο του εσθονικού εθνικισμού και προσπάθησε να επιβάλει τη ρωσική γλώσσα και την Ορθοδοξία.

​Το Σύμβολο: Χτίζεται ο Καθεδρικός του Αλέξανδρου Νιέφσκι στον λόφο Toompea, ακριβώς απέναντι από το εσθονικό κέντρο εξουσίας. Ήταν μια δήλωση: "Εδώ είναι Ρωσία".

​Αποτέλεσμα: Η πίεση αυτή είχε το αντίθετο αποτέλεσμα. Ένωσε τους Εσθονούς εναντίον του Τσάρου και τους προετοίμασε για την επανάσταση του 1905 και την ανεξαρτησία του 1918.

Για 200 χρόνια, η Εσθονία ήταν το 'δυτικό εργαστήριο' της Ρωσίας. Εκεί ο Τσάρος δοκίμαζε μεταρρυθμίσεις πριν τις εφαρμόσει στην αυτοκρατορία, ενώ οι Εσθονοί αγρότες χρησιμοποιούσαν το ρωσικό σύστημα για να μορφωθούν και τελικά να ανατρέψουν τους Γερμανούς βαρόνος. 

Το "Παράθυρο της Ευκαιρίας" και η Γέννηση (1918)

​Το 1918, η Εσθονία βρέθηκε ανάμεσα σε δύο συμπληγάδες: τη Ρωσική Επανάσταση (Μπολσεβίκοι) και τον Γερμανικό Στρατό (Α' Παγκόσμιος Πόλεμος). Οι Εσθονοί κατάλαβαν ότι αν δεν δρούσαν αμέσως, η χώρα τους θα γινόταν είτε σοβιετική επαρχία είτε γερμανικό προτεκτοράτο.

Η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας (24 Φεβρουαρίου 1918)

Οι Ρώσοι υποχωρούσαν και οι Γερμανοί δεν είχαν φτάσει ακόμα στο Ταλίν. Σε αυτό το κενό 24 ωρών, η Εσθονική Σωτήριος Επιτροπή διάβασε τη "Διακήρυξη προς όλους τους λαούς της Εσθονίας".

​Το Ταλίν: Η ανεξαρτησία ανακηρύχθηκε επίσημα και η σημαία (Μπλε-Μαύρο-Λευκό) υψώθηκε στον πύργο Pikk Hermann. Την επόμενη κιόλας μέρα, οι Γερμανοί μπήκαν στο Ταλίν, δεν αναγνώρισαν την ανεξαρτησία και επέβαλαν κατοχή.

Ο Πόλεμος της Ανεξαρτησίας (1918–1920)

Όταν η Γερμανία έχασε τον πόλεμο (Νοέμβριος 1918), οι Εσθονοί έπρεπε να πολεμήσουν για να κρατήσουν τη χώρα τους. Ο Κόκκινος Στρατός (Σοβιετικοί) εισέβαλε για να ανακαταλάβει τη Βαλτική. Το βρετανικό ναυτικό έφτασε στο Ταλίν για να προστατεύσει τους Εσθονούς. Επίσης, έφτασαν εθελοντές από τη Φινλανδία. Οι Εσθονοί, υπό τον στρατηγό Johan Laidoner, κατάφεραν και έδιωξαν τους Σοβιετικούς έξω από τα σύνορά τους.

Η Συνθήκη του Τάρτου (1920)

Αυτή είναι η "ληξιαρχική πράξη γέννησης" του κράτους. Η Σοβιετική Ρωσία υπέγραψε τη συνθήκη ειρήνης, αναγνωρίζοντας την ανεξαρτησία της Εσθονίας "για πάντα". (Μια υπόσχεση που κράτησε μόνο 20 χρόνια).

Η Πρώτη Δημοκρατία (1920–1940): Το "Θαύμα του Βορρά"

​Αυτή η περίοδος μοιάζει πολύ με τη "χρυσή εποχή" του Ulmanis στη Λετονία, αλλά με μια εσθονική πινελιά:

​Αγροτική Μεταρρύθμιση: Όπως και στη Λετονία, πήραν τη γη από τους Γερμανούς βαρόνους και τη μοίρασαν στους Εσθονούς. Οι Γερμανοί ευγενείς έχασαν την εξουσία τους μετά από 700 χρόνια. 

​Πολιτιστική Αυτονομία: Η Εσθονία εφάρμοσε έναν από τους πιο προοδευτικούς νόμους στον κόσμο για τις μειονότητες (Εβραίους, Γερμανούς, Ρώσους), επιτρέποντάς τους να έχουν δικά τους σχολεία και πολιτισμό.

​Οικονομία: Η Εσθονία άρχισε να μοιάζει με τη Δανία. Εξήγαγε κρέας και γαλακτοκομικά και η κορώνα (Kroon) ήταν ένα σταθερό νόμισμα.

Το «Θαύμα» του Αλφαβητισμού

​Ενώ σε πολλές χώρες της Ευρώπης τότε υπήρχαν ακόμα αναλφάβητοι, η Εσθονία πέτυχε κάτι απίστευτο: σχεδόν 100% αλφαβητισμό.​ Η μόρφωση έγινε η «νέα θρησκεία». Ο Εσθονός αγρότης που μόλις είχε πάρει τη δική του γη, έστελνε τα παιδιά του στο πανεπιστήμιο. Το Τάρτου έγινε το «Oxford της Βαλτικής». Εκεί γεννήθηκε η εσθονική ελίτ (ποιητές, επιστήμονες, πολιτικοί).

Η «Πολιτιστική Αυτονομία» (Μια παγκόσμια πρωτιά)

​Το 1925 η Εσθονία ψήφισε έναν νόμο που θεωρείται ακόμα και σήμερα πρότυπο. Έδωσε το δικαίωμα σε κάθε μειονότητα (Εβραίους, Γερμανούς, Ρώσους, Σουηδούς) άνω των 3.000 ατόμων να ιδρύσει δικά της πολιτιστικά ιδρύματα και σχολεία με κρατική χρηματοδότηση.​ Η εβραϊκή κοινότητα της Εσθονίας ήταν η πρώτη στον κόσμο που απέκτησε τέτοια προνομιακή αυτονομία. Αυτό δείχνει μια χώρα που ένιωθε ασφαλής και δημοκρατική.

Η Αισθητική: Το Ταλίν των Καφέ και της Μόδας

​Το Ταλίν άρχισε να αλλάζει πρόσωπο. Από μια «γκρίζα» γερμανική πόλη, έγινε μια κομψή ευρωπαϊκή πρωτεύουσα. Τα καφέ στην πλατεία Ελευθερίας (Vabaduse väljak) και στην παλιά πόλη ήταν γεμάτα διανοούμενους που συζητούσαν για τον εξπρεσιονισμό και τον μοντερνισμός. Ιδρύθηκε η Κρατική Ορχήστρα και το Εθνικό Θέατρο "Estonia" έγινε το σύμβολο της εθνικής υπερηφάνειας.

Όπως στη Λετονία κυριάρχησε ο Ulmanis, στην Εσθονία κυριάρχησε ο Konstantin Päts.

​Η "Εποχή της Σιωπής": Το 1934, μετά από μια περίοδο πολιτικής αστάθειας, ο Päts επέβαλε ένα ημι-αυταρχικό καθεστώς για να σταματήσει την άνοδο των φασιστικών κινημάτων.​ Παρόλο που περιόρισε τις ελευθερίες, ο κόσμος τον αποδέχτηκε γιατί η οικονομία πήγαινε εξαιρετικά και η καθημερινότητα ήταν ήρεμη.

Γιατί ανέβηκε ο αυταρχισμός; (Οι 4 Αιτίες)

​1. Η Μεγάλη Ύφεση (1929)

Το οικονομικό κραχ της Νέας Υόρκης έφτασε στη Βαλτική το 1931-1932. Οι τιμές των αγροτικών προϊόντων (βούτυρο, λινάρι) κατέρρευσαν. Οι αγρότες, που ήταν η ραχοκοκαλιά της χώρας, άρχισαν να πεινάνε. Όπως συμβαίνει πάντα στην ιστορία, η οικονομική εξαθλίωση φέρνει τον κόσμο να ζητάει έναν "σωτήρα".

​2. Η Πολιτική Χάος (Το "Τσίρκο" της Βουλής)

Τα συντάγματα της δεκαετίας του '20 ήταν υπερ-δημοκρατικά. Στην Εσθονία, οι κυβερνήσεις άλλαζαν κάθε 6-8 μήνες!

​Υπήρχαν δεκάδες μικρά κόμματα που τσακώνονταν συνεχώς.

​Ο κόσμος σιχάθηκε τους πολιτικούς και άρχισε να πιστεύει ότι η δημοκρατία είναι συνώνυμο της φασαρίας και της αδυναμίας.

​3. Ο Φόβος των Άκρων (Η Απειλή των "Vaps")

Στην Εσθονία εμφανίστηκε το κίνημα των Vaps (Ενωση Βετεράνων του Πολέμου της Ανεξαρτησίας).

​Ήταν ένα ακροδεξιό, αντι-κοινοβουλευτικό κίνημα (κάτι σαν τους Ναζί, αλλά χωρίς τον βιολογικό ρατσισμό).​ Κέρδιζαν τεράστια δημοτικότητα και ο Päts φοβήθηκε ότι θα έπαιρναν την εξουσία με εκλογές και θα επέβαλαν μια πραγματικά σκληρή δικτατορία.

​4. Το "Προληπτικό" Πραξικόπημα (12 Μαρτίου 1934)

Εδώ είναι το παράδοξο: Ο Päts (που ήταν ο νόμιμος πρωθυπουργός) έκανε πραξικόπημα για να σταματήσει τους ακροδεξιούς Vaps!​ Κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, διέλυσε τη Βουλή και απαγόρευσε τα κόμματα.​ Είπε στον λαό: "Το κράτος είναι άρρωστο και πρέπει να το χειρουργήσω για να γίνει καλά".

​Δεν ήταν μια δικτατορία αίματος. Ήταν αυτό που ονομάζουμε "Ήπιος Αυταρχισμός".

​Η Σιωπή: Ονομάστηκε έτσι γιατί απαγορεύτηκε η πολιτική κριτική. Οι εφημερίδες έγραφαν μόνο καλά νέα.

​Ο Πατερναλισμός: Ο Päts παρουσιαζόταν ως ο σοφός "παππούς" του έθνους. Αντί για στρατιωτικές στολές, προτιμούσε να φωτογραφίζεται στα χωράφια με τους αγρότες.

​Η "Εθνική Ομοψυχία": Αντικατέστησε τα κόμματα με μια οργάνωση που λεγόταν "Πατριωτική Ένωση". Όποιος ήθελε καριέρα, έπρεπε να είναι μέλος.

​Ο αυταρχισμός ανέβηκε γιατί οι Εσθονοί (και οι Λετονοί) προτίμησαν το ψωμί και την ησυχία από την ελευθερία. Ο Päts τους έδωσε σταθερότητα και οικονομική άνοδο μέχρι το 1939. Επειδή ο Päts είχε συγκεντρώσει όλη την εξουσία πάνω του και είχε "κοιμίσει" τα πολιτικά αντανακλαστικά του λαού, όταν ήρθαν οι Σοβιετικοί το 1940, δεν υπήρχε κανείς να αντιδράσει. Η απόφαση για την παράδοση της χώρας πάρθηκε από έναν άνθρωπο και όχι από έναν λαό.

Στην Εσθονία του Päts δεν είχαμε εκτελέσεις ή στρατόπεδα συγκέντρωσης. Είχαμε όμως:

​Λογοκρισία: Οι δημοσιογράφοι λάμβαναν οδηγίες για το πώς να εξυμνούν τα επιτεύγματα του κράτους.

​Διάλυση των Συνδικάτων: Οποιαδήποτε οργάνωση θα μπορούσε να αμφισβητήσει την εξουσία του «Πατέρα του Έθνους» τέθηκε εκτός νόμου.

​Εθνικισμός της Γλώσσας: Πιέστηκαν πολλοί με ξενικά ονόματα (κυρίως γερμανικά) να τα «εσθονικοποιήσουν».

Ο κόσμος δέχτηκε τον αυταρχισμό για τρεις λόγους:

​Οικονομική Άνοδος: Ο Päts σταθεροποίησε το νόμισμα. Οι εξαγωγές αυξήθηκαν. Ο κόσμος είχε δουλειά.

​Κούραση από την Πολιτική: Μετά από χρόνια αναταραχής, η «ησυχία» έμοιαζε με παράδεισο.

​Φόβος για την ΕΣΣΔ: Η παρουσία του Στάλιν στα ανατολικά έκανε τους Εσθονούς να θέλουν μια «σιδερένια γροθιά» για να νιώθουν προστατευμένοι.

Η «Εποχή της Σιωπής» (1934-1938)

​Για τέσσερα χρόνια δεν έγιναν καθόλου εκλογές. Ο Päts κυβερνούσε με διατάγματα.

​Τα κόμματα ήταν απαγορευμένα.

​Η αντιπολίτευση ήταν είτε στη φυλακή, είτε υπό κατ' οίκον περιορισμό, είτε σιωπηλή.

​Ο Päts έλεγε: «Δεν μπορούμε να κάνουμε εκλογές όσο το έθνος είναι άρρωστο».

​Το Σύνταγμα του 1937

​Όταν ένιωσε ότι είχε εδραιώσει την εξουσία του, αποφάσισε να δώσει μια «δημοκρατική» νομιμοποίηση στο καθεστώς του. Έφτιαξε ένα νέο Σύνταγμα που έδινε τεράστιες υπερεξουσίες στον Πρόεδρο (δηλαδή στον ίδιο).

Οι ​Εκλογές του 1938 (Το «Θέατρο»)

​Τον Φεβρουάριο του 1938 έγιναν τελικά εκλογές, αλλά με όρους που θυμίζουν αυτό που σήμερα λέμε «κατευθυνόμενη δημοκρατία»:

​Ένα επιτρεπόμενο μπλοκ: Η «Πατριωτική Ένωση» (το κόμμα του Päts) είχε όλη την κρατική υποστήριξη και πρόσβαση στο ραδιόφωνο.

​Αποδυναμωμένη Αντιπολίτευση: Οι αντίπαλοι μπορούσαν να κατέβουν μόνο ως μεμονωμένοι υποψήφιοι, όχι ως οργανωμένα κόμματα.

​Αποτέλεσμα: Ο Päts κέρδισε σαρωτικά και έγινε ο πρώτος επίσημος Πρόεδρος της Δημοκρατίας της Εσθονίας.

​Το «Μοιραίο Λάθος» (1939-1940)

Όταν το 1939 υπογράφηκε το σύμφωνο Μολότοφ-Ρίμπεντροπ, ο Päts βρέθηκε σε απόγνωση.

​Είχε αφοπλίσει πολιτικά τον λαό του.

​Δεν υπήρχε αντιπολίτευση να προτείνει άλλη λύση.

​Η «Σιωπηλή Παράδοση»: Όπως και ο Ulmanis, ο Päts αποφάσισε να μην πολεμήσει. Υπέγραψε τις συμφωνίες που επέτρεπαν στον Κόκκινο Στρατό να μπει στη χώρα, ελπίζοντας ότι θα έσωζε το έθνος από τη σφαγή.

​Η Κατάληξη: Ο Päts συνελήφθη από τους Σοβιετικούς το 1940. Πέρασε τα υπόλοιπα 16 χρόνια της ζωής του σε φυλακές και ψυχιατρεία στη Ρωσία. Πέθανε το 1956, ξεχασμένος, σε μια εποχή που η Εσθονία είχε ήδη μετατραπεί σε μια σοβιετική δημοκρατία.

Η Εισβολή «με το γάντι» (Ιούνιος 1940)

​Μετά το σύμφωνο Μολότοφ-Ρίμπεντροπ, ο Στάλιν έστειλε τελεσίγραφο. Ο Κόκκινος Στρατός μπήκε στην Εσθονία (17 Ιουνίου 1940). Ο Πρόεδρος Päts παρέμεινε τυπικά στη θέση του για λίγες εβδομάδες, αλλά ήταν πλέον αιχμάλωτος μέσα στο ίδιο του το παλάτι.

​Οι Εκλογές της 14ης-15ης Ιουλίου 1940

​Οι Σοβιετικοί διέταξαν τη διεξαγωγή εκλογών μέσα σε μόλις δύο εβδομάδες. Ήταν μια απόλυτη νοθεία:

​Ένα και μοναδικό ψηφοδέλτιο: Επιτρεπόταν μόνο το «Μπλοκ του Εργαζόμενου Λαού», που ελεγχόταν από τους Κομμουνιστές.

​Αποκλεισμός της Αντιπολίτευσης: Όλοι οι μη κομμουνιστές υποψήφιοι (πάνω από 80 άτομα) αποκλείστηκαν με γελοίες προφάσεις μέσα σε μία νύχτα. Μόνο ένας κατάφερε να παραμείνει υποψήφιος, αλλά και αυτόν τον ανάγκασαν να αποσυρθεί.

​Η Κάννη του Όπλου: Σοβιετικά στρατεύματα περιφρουρούσαν τα εκλογικά τμήματα. Η συμμετοχή ήταν «υποχρεωτική» και όποιος δεν ψήφιζε θεωρούνταν «εχθρός του λαού».

Το Παγκόσμιο Ρεκόρ Ταχύτητας (Το λάθος των Σοβιετικών)

​Εδώ υπάρχει μια ιστορία που δείχνει πόσο στημένες ήταν οι εκλογές:

Το σοβιετικό πρακτορείο ειδήσεων στη Μόσχα μετέδωσε τα «αποτελέσματα» (92,8% υπέρ των Κομμουνιστών) πριν καν κλείσουν οι κάλπες στην Εσθονία! Ξέχασαν τη διαφορά ώρας ή απλώς βιάστηκαν να στείλουν το τηλεγράφημα.

Η «Αίτηση» για Προσάρτηση

​Το νέο «κοινοβούλιο» που προέκυψε, στην πρώτη του συνεδρίαση (21 Ιουλίου 1940), ψήφισε ομόφωνα δύο πράγματα:

​Την ανακήρυξη της Εσθονίας σε Σοβιετική Σοσιαλιστική Δημοκρατία.

​Την αίτηση προς τη Μόσχα για να γίνει η Εσθονία μέλος της ΕΣΣΔ. 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου