Σάββατο 14 Φεβρουαρίου 2026

Οι Εργολάβοι της Ανάπτυξης. Οι κληρονόμοι του Ντενγκ Σιαοπίνγκ

​Αν ο Ντενγκ ήταν ο Αρχιτέκτονας, αυτοί που ακολουθούν ήταν οι Εργολάβοι του Κινέζικου θαύματος. 


Το δίδυμο της «Εκτόξευσης» (1993 – 2003)

​Τσιανγκ Ζεμίν (Πρόεδρος) & Τζου Ρονγκτζί (Πρωθυπουργός)

Τυπικά, ο Τσιανγκ Ζεμίν ανέλαβε Γενικός Γραμματέας του Κόμματος αμέσως μετά την Τιενανμέν το 1989 (αντικαθιστώντας τον Τζάο Ζιγιάνγκ). Το 1993 έγινε και Πρόεδρος του κράτους.

​Αυτοί οι δύο πήραν μια Κίνα απομονωμένη μετά την Τιενανμέν και την έβαλαν στο παγκόσμιο σαλόνι.

​Τζου Ρονγκτζί (Ο «Τσάρος» της Οικονομίας): Θεωρείται ο πιο αποτελεσματικός τεχνοκράτης στην ιστορία της Κίνας. Ο «σκληρός». Δεν τον ένοιαζε αν τον μισούσαν οι εργάτες που απέλυσε. Ήθελε μια Κίνα-γρανίτη, έτοιμη για τον ΠΟΕ. 

​Τι έκανε: Έκλεισε χιλιάδες ζημιογόνες κρατικές επιχειρήσεις (απολύοντας 30 εκατομμύρια ανθρώπους – κάτι αδιανόητο για κομμουνιστικό κράτος) για να κάνει την οικονομία ανταγωνιστική.

​Το κατόρθωμα: Ήταν ο άνθρωπος που «έσπασε τα μούτρα» των Αμερικανών στις διαπραγματεύσεις για να μπει η Κίνα στον ΠΟΕ (2001).

Η Είσοδος στον ΠΟΕ (2001) – Η Μεγάλη Έκρηξη

​Η ένταξη της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (WTO) ήταν το σημείο χωρίς επιστροφή.

​Οι δασμοί για τα κινεζικά προϊόντα έπεσαν παγκοσμίως.

​Το ΑΕΠ της Κίνας άρχισε να αναπτύσσεται με διψήφια νούμερα (10-14% ετησίως).

​Η χώρα γέμισε δολάρια, τα οποία χρησιμοποίησε για να αγοράσει αμερικανικό χρέος, δένοντας ουσιαστικά τις δύο οικονομίες («Chimerica»).

Τσιανγκ Ζεμίν: Εισηγήθηκε τη θεωρία των «Τριών Αντιπροσωπειών». Με αυτήν στο τέλος της θητείας του, επέτρεψε επίσημα στους καπιταλιστές επιχειρηματίες να γίνουν μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος. Πλέον, το Κόμμα δεν αντιπροσώπευε μόνο τους εργάτες, αλλά και το κεφάλαιο.

Ενώ ο Ντενγκ επέτρεψε την ιδιωτική πρωτοβουλία (Alibaba, Tencent), το Κράτος κράτησε τον έλεγχο στους «στρατηγικούς τομείς»:

​Ενέργεια, Τράπεζες, Τηλεπικοινωνίες, Σιδηρόδρομοι.

​Αυτές οι κρατικές εταιρείες (State-Owned Enterprises) είχαν απεριόριστη πρόσβαση σε φθηνά δάνεια από τις κρατικές τράπεζες, επιτρέποντάς τους να χτίζουν υποδομές με εξωπραγματικούς ρυθμούς.

Γουέν Τζιαμπάο (2003-2013): Ο «παππούς Γουέν» (Grandpa Wen). Εμφανιζόταν πάντα στις καταστροφές (σεισμούς, πλημμύρες) για να παρηγορήσει τον λαό. Ήταν το «ανθρώπινο πρόσωπο» της ανάπτυξης που άρχισε να δημιουργεί τεράστιες ανισότητες.

Το δίδυμο της «Χρυσής Δεκαετίας» (2003 – 2013)

​Χου Τζιντάο (Πρόεδρος) & Γουέν Τζιαμπάο (Πρωθυπουργός)

​Αυτοί διαχειρίστηκαν την περίοδο της ιλιγγιώδους ανάπτυξης.

​Η στρατηγική: Εκμεταλλεύτηκαν την είσοδο στον ΠΟΕ και μετέτρεψαν την Κίνα στο «Εργοστάσιο του Κόσμου».

​Τι έκαναν: Έριξαν δισεκατομμύρια σε υποδομές (τρένα, αυτοκινητόδρομους, φράγματα).

​Το «Σχέδιο Σωτηρίας» (2008): Όταν ξέσπασε η παγκόσμια κρίση, η Κίνα δεν κατέρρευσε. Ο Γουέν Τζιαμπάο έριξε στην αγορά ένα πακέτο 586 δισ. δολαρίων, χτίζοντας κυριολεκτικά τα πάντα, για να κρατήσει την απασχόληση υψηλή.

Η «Φούσκα» των Υποδομών και των Ακινήτων

​Για να κρατάνε την ανάπτυξη ψηλά, άρχισαν να χτίζουν ακατάπαυστα.

​Υποδομές: Μέσα σε 15 χρόνια έχτισαν το μεγαλύτερο δίκτυο τρένων υψηλής ταχύτητας στον κόσμο (μεγαλύτερο από όλης της υπόλοιπης γης μαζί).

​Ακίνητα: Ο κλάδος των ακινήτων έφτασε να αποτελεί το 25-30% του ΑΕΠ. Αυτό δημιούργησε τις περίφημες «πόλεις-φαντάσματα», αλλά και μια τεράστια εσωτερική αγορά.

Σε αυτή την περίοδο (1990-2012), ίσχυε ο κανόνας της Συλλογικής Ηγεσίας που είχε επιβάλει ο Ντενγκ:

​Ο Πρόεδρος ήταν ο «πρώτος μεταξύ ίσων».

​Ο Πρωθυπουργός είχε τον απόλυτο έλεγχο της Οικονομίας.

​Οι αποφάσεις παίρνονταν από τη Διαρκή Επιτροπή του Πολιτικού Γραφείου (7-9 άτομα).

​Το Αποτέλεσμα σε Αριθμούς

​Φτώχεια: Πάνω από 800 εκατομμύρια άνθρωποι βγήκαν από την απόλυτη φτώχεια.

​ΑΕΠ: Από το 1% του παγκόσμιου ΑΕΠ το 1980, η Κίνα έφτασε να αντιπροσωπεύει σχεδόν το 18% σήμερα.

​Αποθέματα: Έγινε ο μεγαλύτερος κάτοχος ξένου συναλλάγματος στον κόσμο.

​Η Σκοτεινή Πλευρά: Αυτή η ανάπτυξη βασίστηκε στην τρομερή περιβαλλοντική ρύπανση, την απουσία εργατικών δικαιωμάτων και τη δημιουργία ενός τεράστιου χρέους (κυρίως σε τοπικό επίπεδο) που τώρα καλείται να διαχειριστεί ο Σι Τζινπίνγκ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου